Tekstil Atölyelerinde İş Sağlığı ve Güvenliği

Tekstil Atölyelerinde İş Sağlığı ve Güvenliği

24.08.2026
71

Tekstil atölyelerinde iş sağlığı ve güvenliği; yalnızca dikiş makinelerinin kontrol edilmesi veya çalışanlara kişisel koruyucu donanım verilmesinden ibaret değildir. Kumaş kesiminden dikime, ütüden paketlemeye, iplik ve dokumadan boyama-terbiye proseslerine kadar yapılan iş değiştikçe çalışanların karşılaştığı riskler de değişir.

Bir konfeksiyon atölyesinde tekrarlayan hareketler, kesici ekipmanlar ve ergonomi öne çıkarken; iplik veya dokuma işletmesinde tekstil tozu ve gürültü, boyahane veya baskı proseslerinde ise kimyasal maruziyet, sıcaklık ve havalandırma daha kritik hâle gelebilir. Kumaş, iplik ve ambalaj malzemelerinin oluşturduğu yangın yükü, elektrik tesisatı, makine hareketli parçaları, istifleme ve acil tahliye koşulları ise birçok tekstil işletmesinin ortak riskleri arasındadır.

Bu nedenle tekstil işletmelerinde doğru iş sağlığı ve güvenliği sistemi, hazır bir kontrol listesinin uygulanmasıyla değil; NACE kodu, üretim prosesi, çalışan sayısı, vardiya düzeni, kullanılan makineler, kimyasallar ve gerçek çalışan maruziyetleri incelenerek kurulmalıdır.

Yetkili bir OSGB hizmeti kapsamında iş güvenliği uzmanı ve işyeri hekimi görevlendirmeleri ile saha denetimleri, sağlık gözetimi, risk değerlendirmesi, eğitim, İSG-KATİP işlemleri ve ihtiyaç duyulan tamamlayıcı İSG hizmetleri aynı sistem içerisinde yönetilebilir.

Tekstil Atölyelerinde İSG Kapsamında Neler Yapılmalıdır?

Tekstil işletmesindeki iş sağlığı ve güvenliği çalışmasının kapsamı, işletmenin yalnızca “tekstil firması” olması üzerinden belirlenemez. Kesim-dikim yapan küçük bir konfeksiyon atölyesi ile iplik üreten, boyama yapan veya çok vardiyalı çalışan büyük bir tekstil tesisi aynı risk profiline sahip değildir.

Doğru başlangıç noktası, işletmenin faaliyetlerini proses bazında incelemektir.

İncelenen alan Tekstil işletmesinde değerlendirilmesi gereken temel konu
NACE kodu ve tehlike sınıfı Uzman ve hekim görevlendirmesi ile hizmet sürelerinin doğru belirlenmesi
Makine parkı Hareketli parçalar, koruyucular, acil durdurma sistemleri, bakım ve enerji izolasyonu
Kesim ve dikim Kesici ekipmanlar, iğne yaralanmaları, el güvenliği ve tekrarlayan hareketler
Kumaş ve elyaf Tekstil tozu, lif maruziyeti, temizlik yöntemi ve yangın yükü
Dokuma ve iplik Gürültü, hareketli makineler, tekstil tozu ve vardiyalı çalışma
Boyama, baskı ve terbiye Kimyasal maddeler, buhar, sıcak yüzeyler, havalandırma ve cilt teması
Ütü ve pres Yüksek sıcaklık, buhar, yanık, elektrik ve ergonomi
Depolama İstif, raf güvenliği, yangın yükü, yükleme-boşaltma ve varsa forklift trafiği
Çalışma düzeni Uzun süre oturma veya ayakta kalma, tekrarlayan hareket, iş temposu ve vardiyalar
Acil durumlar Yangın, tahliye, elektrik arızası, kimyasal sızıntı ve ilk yardım organizasyonu

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tekstil sektörü için özel İSG rehberleri, sağlık gözetimi rehberi, tozla mücadele rehberi ve tekstil ürünleri imalatına yönelik kontrol listeleri yayımlamıştır. Bu durum, sektördeki risklerin genel ofis veya standart imalat yaklaşımıyla değerlendirilmesinin yeterli olmadığını göstermektedir.

Tekstil Atölyelerinde En Önemli İş Sağlığı ve Güvenliği Riskleri Nelerdir?

Tekstil sektöründe tek bir baskın risk bulunmaz. Üretim yöntemine göre mekanik, fiziksel, kimyasal, ergonomik ve yangın kaynaklı riskler aynı işyerinde bir araya gelebilir.

Makine ve Hareketli Parçalardan Kaynaklanan Riskler

Dikiş, kesim, örme, dokuma, sarım, presleme ve benzeri işlemlerde kullanılan makinelerin hareketli parçaları çalışan açısından sıkışma, ezilme, kesilme veya uzuv yaralanması riski oluşturabilir.

Makine koruyucusunun bulunmaması, koruyucunun üretimi hızlandırmak amacıyla devre dışı bırakılması, arıza veya temizlik sırasında enerjinin kesilmemesi ve çalışanların makineye yetkisiz müdahalesi ciddi kazalara yol açabilir.

Bu nedenle makine güvenliği yalnızca operatör eğitimine bırakılmamalıdır. Sabit ve hareketli koruyucular, acil durdurma sistemleri, elektrik bağlantıları, bakım prosedürleri ve gerektiğinde enerji izolasyonu uygulamaları birlikte değerlendirilmelidir.

Tekstil sektörüne ilişkin akademik araştırmalarda da makine, ekipman ve hareketli-döner aksamların önemli risk başlıkları arasında bulunduğu görülmektedir.

Tekstil Tozu ve Lif Maruziyeti

Pamuk, elyaf, iplik ve kumaşın işlendiği bazı proseslerde havaya karışan tekstil tozları çalışanların solunum yoluyla maruziyetine neden olabilir. Riskin düzeyi kullanılan ham maddeye, üretim yöntemine, makinelerin yapısına, havalandırmaya, çalışma süresine ve temizlik yöntemine göre değişir.

Bu nedenle yalnızca zeminde görülen toz miktarına bakılarak karar verilmemelidir. Toz oluşumunun kaynağında azaltılması, lokal veya genel havalandırmanın değerlendirilmesi, uygun temizlik yöntemlerinin kullanılması ve risk değerlendirmesinin gerekli gördüğü durumlarda kişisel maruziyet ölçümlerinin yapılması gerekir.

Bakanlığın tekstil sektörü için ayrıca Tekstil Sektöründe Tozla Mücadele Rehberi yayımlamış olması, bu konunun sektörel risk yönetimindeki önemini göstermektedir.

Gürültü Maruziyeti

Her tekstil atölyesinde aynı gürültü düzeyi bulunmaz. Ancak dokuma, örme, iplik, kompresör sistemleri ve çok sayıda makinenin eş zamanlı çalıştığı üretim alanlarında gürültü önemli bir fiziksel risk etmenine dönüşebilir.

Gürültü değerlendirmesi yalnızca çalışanların “ortam çok sesli” şeklindeki beyanına dayandırılmamalıdır. Risk değerlendirmesi sonucunda ihtiyaç ortaya çıkıyorsa uygun iş hijyeni ölçümleriyle çalışan maruziyeti belirlenmeli; ardından kaynağında azaltma, makine izolasyonu, bakım, çalışma organizasyonu ve gerekli kişisel koruyucular birlikte planlanmalıdır.

Ergonomik Riskler ve Tekrarlayan Hareketler

Konfeksiyon atölyelerinde gözden kaçırılan önemli konulardan biri ergonomidir. Dikiş operatörünün saatler boyunca benzer hareketi yapması, kesim personelinin uygunsuz çalışma yüksekliğinde çalışması, ütü çalışanlarının uzun süre ayakta kalması veya paketleme bölümünde tekrarlayan kaldırma hareketleri zaman içerisinde kas ve iskelet sistemi üzerinde yük oluşturabilir.

Çalışma masası ve sandalye yüksekliği, malzemeye erişim mesafesi, pedal kullanımı, çalışma duruşu, tekrarlayan hareketler, dinlenme düzeni ve elle taşıma faaliyetleri risk değerlendirmesine dahil edilmelidir.

ILO'nun tekstil, giyim, deri ve ayakkabı sektörüne ilişkin uygulama kodu da sektörde önleyici İSG yaklaşımının proses ve çalışma koşulları temelinde kurulması gerektiğini vurgulamaktadır.

Kimyasal Madde Riskleri

Özellikle boyama, baskı, yıkama, terbiye, leke çıkarma, temizlik ve bazı bakım işlemlerinde kimyasal maddeler kullanılabilir.

İşyerinde bulunan kimyasalın yalnızca ticari adı bilinerek sağlıklı bir risk değerlendirmesi yapılamaz. Güvenlik bilgi formları, kullanım miktarı, uygulama yöntemi, maruziyet yolu, havalandırma, depolama koşulları, uyumsuz kimyasallar ve çalışanların ürüne temas şekli birlikte incelenmelidir.

Kimyasalın değiştirilmesi, prosesin kapalı sisteme alınması, lokal emiş uygulanması veya çalışan temasının azaltılması gibi toplu ve teknik koruma tedbirleri değerlendirilmeden yalnızca maske veya eldiven kullanımına dayanmak doğru bir İSG yaklaşımı değildir.

Yangın Riski

Kumaş, elyaf, iplik, karton koli ve ambalaj malzemelerinin yoğun bulunduğu işletmelerde yangın güvenliği özel önem taşır. Elektrik tesisatındaki uygunsuzluklar, makine motorlarında aşırı ısınma, uygunsuz sigorta ve priz kullanımı, sigara, sıcak işlemler veya yanıcı kimyasallar tutuşturucu kaynak oluşturabilir.

Ayrıca yangın kapılarının önüne malzeme bırakılması, kaçış yollarının stok alanına dönüştürülmesi veya yangın ekipmanlarının erişilemez hâle gelmesi olayın sonucunu ağırlaştırabilir.

Bu nedenle tekstil atölyelerinde acil durum planlaması, yalnızca dosyada bulunan bir tahliye krokisinden ibaret olmamalıdır. Gerçek çalışan sayısı, vardiyalar, çıkış yolları, yangın yükü, müdahale ekipmanları ve toplanma düzeni sahada kontrol edilmelidir.

Tekstil Atölyelerinde OSGB Hizmeti Neleri Kapsar?

Tekstil firmaları açısından OSGB'nin görevi yalnızca iş güvenliği uzmanı ve işyeri hekimi sözleşmesi oluşturmaktan ibaret değildir.

İyi planlanan bir OSGB hizmetinde önce işletmenin NACE kodu, tehlike sınıfı, çalışan sayısı, vardiya düzeni ve üretim faaliyetleri incelenir. Ardından gerekli İSG profesyonelleri belirlenir ve İSG-KATİP görevlendirmeleri gerçekleştirilir.

İş güvenliği uzmanı hizmeti kapsamında üretim alanı düzenli olarak incelenir; makine koruyucuları, elektrik, istif, yangın, kimyasal kullanımı, çalışma yöntemleri ve çalışan davranışları gibi teknik konulardaki uygunsuzluklar kayıt altına alınır. İşverene uygulanması gereken düzeltici faaliyetler bildirilir ve kapatılma durumları takip edilir.

İşyeri hekimliği hizmeti ise çalışanların işe uygunluğunun değerlendirilmesi, sağlık gözetiminin planlanması, mesleki maruziyetlerle sağlık sonuçları arasındaki ilişkinin takip edilmesi ve gerekli tetkiklerin belirlenmesi gibi süreçleri kapsar.

İşletmenin özelliklerine göre diğer sağlık personeli, çalışan eğitimleri, mobil sağlık organizasyonu, risk değerlendirmesi, ortam ölçümleri, periyodik kontroller ve acil durum çalışmaları da aynı İSG yönetim planının parçaları hâline gelir.

OSGB'den hizmet alınması işverenin sorumluluğunu ortadan kaldırmaz. İSG profesyonelleri riskleri belirler, rehberlik eder ve gerekli tedbirleri bildirir; işyerindeki tedbirlerin uygulanmasını sağlama sorumluluğu işverende devam eder.

Tekstil Firmasına Hangi İş Güvenliği Uzmanı Görevlendirilmelidir?

Görevlendirilecek iş güvenliği uzmanının sınıfı, işyerinin resmî tehlike sınıfına uygun olmalıdır. Ancak yalnızca uzmanlık belgesinin sınıfına bakmak yeterli değildir.

Tekstil üretimini bilen bir uzmanın makine düzenini, dikim ve kesim operasyonlarını, toz oluşan prosesleri, kumaş ve mamul depolamasını, ergonomik sorunları, vardiyalı üretimi ve gerekiyorsa kimyasal kullanılan prosesleri okuyabilmesi önemli bir avantajdır.

Örneğin yalnızca ofis ve hizmet sektörü deneyimi bulunan bir uzmanın kumaş kesim makinesindeki tehlikeyi veya üretim sırasında makine koruyucusunun neden devre dışı bırakıldığını sahada fark etmesi daha zor olabilir.

Bu nedenle tekstil işletmeleri OSGB seçerken yalnızca aylık hizmet fiyatını değil, görevlendirilecek uzmanın üretim ve atölye deneyimini de değerlendirmelidir.

Risk Analizi Tekstil Atölyesinde Nasıl Hazırlanmalıdır?

Tekstil işletmesi için hazırlanmış başka bir firmanın risk analizi alınarak firma adı değiştirilmemelidir. Aynı sektördeki iki işletmenin dahi makine parkı, elektrik sistemi, havalandırması, kullanılan kimyasalları, bina yapısı ve çalışan organizasyonu birbirinden farklı olabilir.

Gerçek bir risk analizi çalışmasında kesimhane, dikimhane, ütü, kalite kontrol, paketleme, hammadde ve mamul depo, bakım alanı, kompresör bölümü, kazan veya teknik alanlar ve varsa boyama-baskı prosesleri ayrı ayrı incelenmelidir.

Normal üretimin yanında makine temizliği, iğne veya aparat değişimi, arıza giderme, bakım, yükleme-boşaltma ve üretim dışı müdahaleler de değerlendirmeye alınmalıdır. Çünkü bazı ciddi kazalar rutin üretim sırasında değil, makineye yapılan olağan dışı müdahalelerde meydana gelir.

Risk değerlendirmesinin çıktısı yalnızca risk puanlarından oluşmamalıdır. Belirlenen her önemli uygunsuzluk için alınacak tedbir, sorumlu birim ve uygulama süresi tanımlanarak takip edilebilir bir aksiyon sistemi kurulmalıdır.

Tekstil Atölyelerinde Hangi Ortam Ölçümleri Yapılır?

Her tekstil firmasına standart bir “ölçüm paketi” satılması doğru değildir. Ölçüm ihtiyacı işyerinin risk değerlendirmesi, üretim prosesi ve çalışanların gerçek maruziyetleri üzerinden belirlenmelidir.

Üretim veya çalışma koşulu Değerlendirilebilecek ölçüm
İplik, elyaf veya yoğun kumaş tozu bulunan proses Toz ve gerekli durumlarda kişisel toz maruziyeti
Dokuma, örme veya çok makineli üretim alanı Gürültü ve kişisel gürültü maruziyeti
Boya, solvent veya kimyasal kullanılan proses İlgili kimyasal için maruziyet ölçümü
Ütü, pres, kazan veya sıcak proses Termal konfor
Hassas kesim, kalite kontrol ve dikim alanları Aydınlatma
Titreşim oluşturan ekipman kullanılan işler Uygun titreşim değerlendirmesi veya ölçümü

İşyeri ortam ölçümleri sonucunda elde edilen verilerin dosyada saklanması tek başına yeterli değildir. Sonuçlar risk değerlendirmesi, mühendislik kontrolleri, kişisel koruyucu seçimi ve işyeri hekiminin sağlık gözetimi planıyla ilişkilendirilmelidir.

Örneğin gürültü maruziyeti tespit edilen bir bölümde yalnızca ölçüm raporunu dosyalamak yerine gürültünün kaynağı, makine bakım durumu, izolasyon imkânı, çalışan maruziyet süresi ve işitme koruma programı birlikte ele alınmalıdır.

Tekstil Çalışanlarının Sağlık Gözetimi Nasıl Yapılmalıdır?

Tekstil işletmelerinde sağlık gözetimi, çalışanların tamamına aynı tetkik paketini uygulamak anlamına gelmez.

İşyeri hekimi; çalışanın yaptığı işi, yaşını ve kişisel özelliklerini, işyerinin tehlike sınıfını, risk değerlendirmesini, ortam ölçümlerini ve gerçek maruziyetlerini dikkate alarak sağlık gözetimi kapsamını belirler.

Örneğin yüksek gürültüye maruz kalan çalışan ile kimyasal kullanılan bölümde çalışan personelin sağlık takibi aynı olmayabilir. Toz maruziyetinin bulunduğu proses ile yalnızca paketleme yapılan bölümün tetkik ihtiyacı da farklı değerlendirilir.

İşe giriş ve periyodik muayeneler işyeri hekimi tarafından yürütülür; odyometri, solunum fonksiyon testi veya diğer tetkiklerin gerekli olup olmadığı da risk ve maruziyet temelinde belirlenir. Bu tetkikler ihtiyaç hâlinde mobil sağlık hizmetleri aracılığıyla işyerinde organize edilebilir.

Mevcut düzenlemeye göre periyodik muayene için azami tekrar süresi az tehlikeli işyerlerinde beş yıl, tehlikeli işyerlerinde üç yıl ve çok tehlikeli işyerlerinde bir yıldır. Ancak işyeri hekimi, çalışanın ve yapılan işin özelliklerine göre bu süreleri kısaltabilir. Ayrıca yapılacak tetkiklerin türü ve sıklığı da risk değerlendirmesi ile çalışma koşullarına göre hekim tarafından belirlenir.

Bu ayrım önemlidir. “Tekstil çalışanına her yıl şu testlerin tamamı zorunludur” şeklindeki genel ifadeler yerine, maruziyete dayalı sağlık gözetimi uygulanmalıdır.

Tekstil Atölyelerinde Periyodik Kontrol Gerektiren Ekipmanlar

Tekstil işletmelerinde yalnızca üretim makinelerine odaklanmak teknik kontrol sistemini eksik bırakabilir.

İşyerinde bulunan kompresör ve hava tankları, kaldırma ve iletme ekipmanları, forkliftler, yük asansörleri, elektrik tesisatı, topraklama sistemi, paratoner, yangın tesisatı veya mevzuat kapsamında kontrol gerektiren diğer ekipmanlar işletmenin gerçek envanterine göre değerlendirilmelidir.

Periyodik muayene ve kontroller ilgili ekipmanın türüne ve mevzuattaki şartlara uygun yetkin kişiler tarafından gerçekleştirilmelidir. Kontrol raporunda uygunsuzluk tespit edilmesi hâlinde yalnızca raporun alınmış olması yeterli kabul edilmemeli; eksiklik giderilmeli ve gerektiğinde yeniden kontrol gerçekleştirilmelidir.

Tekstil Atölyelerinde Çalışan Eğitimi Nasıl Planlanmalıdır?

Temel İSG eğitiminin verilmiş olması, çalışanın kullandığı makineyi güvenli biçimde kullanabileceği anlamına gelmez.

Eğitim içeriği işletmenin gerçek riskleriyle ilişkilendirilmelidir. Dikiş operatörüne makine güvenliği ve ergonomi, kesim personeline kesici ekipman kullanımı, kimyasal çalışan personele güvenlik bilgi formları ve kimyasal temas, depo çalışanına istif ve yükleme güvenliği, bakım personeline ise enerji izolasyonu ve güvenli müdahale prosedürleri anlatılmalıdır.

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının çalışan eğitimleri rehberinde kimyasal, fiziksel ve ergonomik riskler; elle taşıma, yangın, elektrik, iş ekipmanlarının güvenli kullanımı, kişisel koruyucular ve acil durumlar teknik eğitim konuları arasında yer almaktadır.

İSG eğitiminin amacı çalışana mevzuat maddelerini ezberletmek değil, kendi işi sırasında hangi davranışın kazaya yol açabileceğini ve güvenli yöntemin ne olduğunu öğretmektir.

Tekstil Atölyesi İçin OSGB Hizmeti Nasıl Başlatılır?

Tekstil işletmesinde OSGB hizmetine başlamadan önce fiyat vermek amacıyla yalnızca çalışan sayısını sormak yeterli değildir. Sağlıklı teklif, işletmenin gerçek hizmet ihtiyacının anlaşılmasından sonra hazırlanmalıdır.

Teklif için gerekli bilgi Neden önemlidir?
Firma unvanı ve lokasyon İşyeri ve saha organizasyonunu belirler
SGK sicili ve NACE kodu Tehlike sınıfının doğrulanmasını sağlar
Çalışan sayısı Uzman ve hekim hizmet sürelerini etkiler
Üretim konusu Sektörel risklerin belirlenmesini sağlar
Bölüm ve prosesler Kesim, dikim, ütü, dokuma, boyama gibi farklı riskleri ortaya çıkarır
Vardiya düzeni Saha, sağlık ve eğitim organizasyonunu etkiler
Makine ve ekipman yapısı Teknik riskleri ve kontrol ihtiyacını gösterir
Kullanılan kimyasallar Maruziyet ve ölçüm ihtiyacının değerlendirilmesini sağlar
Mevcut İSG-KATİP durumu Görevlendirme sürecini belirler
Mevcut risk analizi ve acil durum planı Güncelleme veya yeniden hazırlama ihtiyacını ortaya çıkarır
Son ortam ölçümleri ve periyodik kontroller Eksik teknik çalışmaların belirlenmesini sağlar
Sağlık gözetimi kayıtları Çalışan sağlık takip planının oluşturulmasına yardımcı olur

Bu bilgiler incelendikten sonra işletmenin iş güvenliği uzmanı ve işyeri hekimi süreleri, saha ziyaret planı, sağlık gözetimi, eğitimler ve gerekli tamamlayıcı çalışmalar ayrı ayrı belirlenebilir.

Böylece işletme, neyin dahil olduğunun belli olmadığı tek kalem bir fiyat yerine hangi hizmeti neden aldığını gösteren şeffaf bir OSGB teklifi değerlendirebilir.

Tekstil Firmaları OSGB Seçerken Nelere Dikkat Etmelidir?

Tekstil işletmesi için en düşük aylık fiyatı veren OSGB her zaman en uygun seçenek değildir. Teklif karşılaştırmasında görevlendirilecek uzman ve hekimin nitelikleri, tekstil ve üretim tecrübesi, gerçek saha ziyaret düzeni, uygunsuzlukların nasıl raporlandığı, sağlık gözetiminin nasıl planlandığı ve ek hizmetlerin fiyat içerisinde bulunup bulunmadığı birlikte değerlendirilmelidir.

Özellikle ortam ölçümü, mobil sağlık, risk analizi, periyodik kontrol veya acil durum çalışmasının aylık OSGB fiyatına dahil olduğu varsayılmamalıdır. Teklifte ana hizmetler ile ihtiyaç hâlinde ayrıca ücretlendirilecek çalışmalar açıkça ayrılmalıdır.

Sadece İSG-KATİP sözleşmesi oluşturan ancak üretim alanındaki riskleri düzenli takip etmeyen bir hizmet modeli, tekstil işletmesinin gerçek ihtiyacını karşılamaz.

İstanbul'daki Tekstil İşletmeleri İçin OSGB Hizmeti

İstanbul; konfeksiyon atölyeleri, tekstil üreticileri, kumaş ve hazır giyim işletmeleri açısından Türkiye'nin en yoğun üretim bölgelerinden biridir. Merter, Güngören, Bağcılar, Esenler, Tekstilkent, İkitelli, Başakşehir ve çevresinde küçük atölyelerden büyük üretim tesislerine kadar çok farklı işletme yapıları bulunmaktadır.

Yöntem Akademi, Tekstilkent'teki hizmet merkezinden İstanbul genelindeki tekstil ve üretim işletmelerine iş güvenliği uzmanlığı, işyeri hekimliği, sağlık gözetimi, risk analizi, işyeri ortam ölçümleri, mobil sağlık, periyodik kontrol ve diğer İSG süreçlerinde hizmet organizasyonu sağlar.

Tekstil atölyesi için hizmet planı hazırlanırken işletmenin yalnızca çalışan sayısı değil; NACE kodu, üretim türü, vardiyaları, makine parkı ve mevcut İSG durumu birlikte değerlendirilir.

İşletmenizin gerçek ihtiyacına göre uzman ve hekim görevlendirmesi ile tamamlayıcı İSG çalışmalarını tek plan üzerinden değerlendirmek için Yöntem Akademi OSGB hizmeti kapsamında teklif talep edebilirsiniz.

Tekstil İşletmelerinde İSG Evrak Değil, Üretim Sisteminin Bir Parçası Olmalıdır

Tekstil atölyelerinde iş sağlığı ve güvenliği sistemi yalnızca denetimden önce hazırlanmış belgelerden oluşmamalıdır. Makine güvenliği, çalışan sağlığı, yangın, tekstil tozu, gürültü, kimyasallar ve ergonomi gibi riskler doğrudan üretim sahasında yönetilmelidir.

Doğru OSGB hizmeti de yalnızca uzman ve hekim sözleşmesi yapan bir yapı değil; risk değerlendirmesinden sağlık gözetimine, saha kontrollerinden ölçümlere ve düzeltici faaliyetlerin takibine kadar işletmenin İSG sistemini sürekli yöneten bir çözüm modeli olmalıdır.

Tekstil işletmesinin çalışan sayısı, NACE kodu, üretim prosesi ve mevcut İSG durumu incelendiğinde hangi hizmetlerin gerçekten gerekli olduğu belirlenebilir; buna göre gereksiz kalemlerden arındırılmış, işletmeye özel bir OSGB hizmet planı ve fiyat teklifi hazırlanabilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Tekstil atölyelerinde iş güvenliği zorunlu mu?

6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu kapsamındaki tekstil işletmeleri çalışanlarının sağlık ve güvenliğini korumak için ilgili İSG yükümlülüklerini yerine getirmek zorundadır. Çalışan sayısının az olması risk değerlendirmesi, eğitim, sağlık gözetimi ve acil durum gibi temel yükümlülüklerin tamamen ortadan kalktığı anlamına gelmez.

Tekstil atölyeleri OSGB hizmeti almak zorunda mı?

İşverenin mevzuat kapsamında gerekli iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerini sağlaması gerekir. Bu yükümlülük her durumda hizmetin doğrudan OSGB'den alınması gerektiği anlamına gelmez. İşyerinde gerekli niteliklere sahip personelin bulunmadığı veya dışarıdan hizmet modelinin tercih edildiği durumlarda Bakanlık tarafından yetkilendirilmiş OSGB üzerinden iş güvenliği uzmanı ve işyeri hekimi hizmeti alınabilir.

Tekstil atölyelerinin tehlike sınıfı nedir?

Tekstil sektöründeki bütün işletmeler için tek bir tehlike sınıfı söylenemez. Tehlike sınıfı, işyerinin esas faaliyetini gösteren NACE koduna göre belirlenmelidir. Bu nedenle OSGB teklifi veya uzman görevlendirmesi yapılmadan önce güncel NACE kodu kontrol edilmelidir.

Tekstil atölyelerinde en önemli riskler nelerdir?

Üretim türüne göre değişmekle birlikte makine hareketli parçaları, kesici ekipmanlar, tekstil tozu, gürültü, ergonomik yük, kimyasal maddeler, elektrik, yangın, istifleme ve elle taşıma önemli risk başlıklarıdır. Boyama, dokuma veya konfeksiyon gibi farklı proseslerde bu risklerin önceliği değişir.

Tekstil çalışanlarına hangi sağlık testleri yapılmalıdır?

Bütün tekstil çalışanları için geçerli tek bir test paketi bulunmaz. İşyeri hekimi; çalışanın yaptığı iş, risk değerlendirmesi, kişisel özellikleri ve maruziyetlerini değerlendirerek gerekli muayene ve tetkikleri belirler. Gürültü, toz veya kimyasal maruziyet bulunan çalışanlarda ihtiyaç duyulan sağlık takibi yapılan işe göre farklılaşabilir.

Tekstil işletmelerinde ortam ölçümü zorunlu mu?

İşveren işyerindeki maruziyetleri değerlendirmekle yükümlüdür. Hangi iş hijyeni ölçümlerinin yapılması gerektiği risk değerlendirmesi ve çalışma koşullarına göre belirlenir. Tekstil işletmelerinde prosese bağlı olarak gürültü, toz, kimyasal maruziyet, aydınlatma ve termal konfor gibi ölçümler gündeme gelebilir.

Küçük konfeksiyon atölyelerinde de risk analizi yapılır mı?

Evet. İşyerinin küçük olması risk değerlendirmesi yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz. Küçük bir konfeksiyon atölyesinde dahi dikiş ve kesim makineleri, elektrik, yangın, ergonomi, istifleme ve acil tahliye koşulları değerlendirilmelidir.

Tekstil OSGB fiyatları nasıl belirlenir?

Fiyat; NACE kodu ve tehlike sınıfı, çalışan sayısı, uzman ve hekim hizmet süreleri, vardiya düzeni, lokasyon, üretim prosesleri ve hizmet kapsamına göre belirlenir. Ortam ölçümü, mobil sağlık, risk analizi veya periyodik kontrol gibi ek çalışmaların teklife dahil olup olmadığı ayrıca kontrol edilmelidir.

Yorumlar


no record
Yorum eklemek için lütfen giriş yapınız.

Benzer Blog Yazıları