İş Yeri Hekimliği Hizmeti Nasıl Alınır?

6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu’na göre her işveren, tehlike sınıfı ve çalışan sayısına bakılmaksızın iş yeri hekimliği hizmeti almakla yükümlüdür. Tek istisna: 10’dan az çalışanı olan az tehlikeli sınıftaki işyerleri, hizmeti kendi imkânlarıyla (örneğin serbest hekimle) alabilir; ancak muaf değildir, sadece süre ve kapsam farklıdır.

Bu rehber, iş yeri hekimi hizmetini ilk kez alacak işverenler için yasal adımları, OSGB ile serbest hekim arasındaki farkları, sözleşme ve bildirim sürecini, güncel cezai yaptırımları ve denetim hazırlığını 7 adımda kesin ve uygulanabilir şekilde açıklar.

1. Adım: İşyerinizin Yasal Yükümlülüğünü Belirleyin

İşyeri hekimi hizmeti almak için aşağıdaki adımları sırasıyla takip edebilirsiniz. Bu adımları tamamlayarak daha profesyonel bir hizmet alabilirsiniz. 

Tehlike Sınıfınızı Öğrenin

İşyerinizin tehlike sınıfını ÇSGB’nin Tehlike Sınıfı Listesi üzerinden sorgulayın. Üç sınıf vardır:

• Az Tehlikeli (ör. ofis, yazılım)

• Tehlikeli (ör. hafif imalat, lojistik)

• Çok Tehlikeli (ör. inşaat, kimya)

Çalışan Sayınıza Göre Aylık Hekim Hizmet Süresi (Dakika/Çalışan/Ay)

Örnek: 20 çalışanı olan bir tehlikeli sınıf işyeri, aylık 20×10 = 200 dakika (3 saat 20 dk) iş yeri hekimi hizmeti almak zorundadır.

Muafiyetler ve Sınır Durumlar

• Evden çalışanlar (tamamen uzaktan, işverenin işyeri yoksa) farklı değerlendirilir. Fiziksel işyeri varsa muafiyet yok.

• Tarım ve orman işlerinde 10’dan az çalışan varsa, iş yeri hekimi zorunlu değildir (ancak iş sağlığı hizmeti alınabilir).

• Geçici iş ilişkisi kurulan çalışanlar, asıl işverenin yükümlülüğündedir.

Bu adımı tamamladıktan sonra ne kadar süreyle hizmet alacağınızı netleştirin.

2. Adım: İş Yeri Hekimi Temin Seçenekleri (OSGB vs Serbest Hekim)

İş yeri hekimi hizmetini iki yoldan alırsınız. Aşağıdaki karşılaştırma tablosu hangi seçeneğin size uygun olduğunu gösterir.

Serbest İş Yeri Hekimi Nasıl Bulunur?

1. İl Sağlık Müdürlüğü’nün “Yetkili İş Yeri Hekimleri Listesi”ni talep edin.

2. Türk Tabipleri Birliği’nin meslek odası kayıtlarını sorgulayın.

3. Hekimin iş yeri hekimliği belgesinin geçerli olduğunu teyit edin (e-Devlet üzerinden sorgulanabilir).

OSGB Nasıl Bulunur?

• ÇSGB’nin “Yetkili OSGB Listesi” (https://www.csgb.gov.tr) adresinden ilinize göre filtreleyin.

• Referansları ve akreditasyon belgelerini inceleyin.

• En az 3 farklı OSGB’den teklif alın, süre ve fiyat karşılaştırması yapın.

Tavsiye: 50 çalışana kadar OSGB, 50 üzeri için serbest hekim+İSG uzmanı karması maliyet açısından avantajlıdır.

3. Adım: Sözleşme Yapın ve Yükümlülükleri Tanımlayın

Sözleşme imzalanmadan hizmet başlamaz. Sözleşme metninde aşağıdaki maddeler kesinlikle bulunmalıdır:

1. Hekimin haftalık/aylık çalışma saatleri (dakika bazında, örneğin “Ayda 200 dakika”)

2. Yapılacak işlemlerin listesi:

   • İşe giriş muayeneleri

   • Periyodik muayeneler (sıklığı yaşa ve tehlike sınıfına göre)

   • Risk değerlendirmesine katılım

   • Sağlık gözetim dosyalarının düzenlenmesi

   • İş kazası sonrası raporlama

3. Ücret ve ödeme koşulları (KDV dahil, taksit vs.)

4. Sözleşme süresi (genelde 1 yıl)

5. Fesih koşulları (örneğin 30 gün önceden yazılı bildirim)

6. Hekim değişikliği / devir (OSGB’nin başka bir hekim atama hakkı varsa, bunun süresi ve şartları)

Uyarı: Sözleşmeyi imzalamadan önce mutlaka bir İSG danışmanı veya avukata inceletin. ÇSGB’nin örnek sözleşme formatını kullanmanız en güvenlisidir.

4. Adım: SGK ve e-Beyan Sistemine Bildirim Yapın (Çok Kritik!)

İş yeri hekimi veya OSGB ile sözleşme imzaladıktan sonra 7 iş günü içinde e-Beyan sistemine bildirim yapmak zorunludur. Bu adımı atlayan işveren, hizmet almamış sayılır ve idari para cezası uygulanır.

Adım Adım e-Beyan Bildirimi

1. https://esube.iskur.gov.tr adresine gidin.

2. İşveren şifreniz (e-Devlet, e-Beyan şifresi veya mobil imza) ile giriş yapın.

3. “İşyeri Bildirgeleri” > “İş Yeri Hekimi / İSG Uzmanı Bildirimi” menüsünü açın.

4. “Yeni Bildirim” seçeneği ile hekimin veya OSGB’nin yetki belge numarasını ve başlangıç tarihini girin.

5. Bitiş tarihi varsa (örneğin 1 yıllık sözleşme) onu da girin.

6. Kaydedin ve çıktısını alın.

Yapılmazsa Ne Olur?

• İdari para cezası (2025 yılı için güncel tutar: 21.000 TL’den başlayıp her ay için katlanarak artar – tebliğe göre değişir).

• Müfettiş denetiminde hizmet yok sayılır, tüm muayeneler geçersiz olur.

• İş kazası durumunda SGK tazminat ödemeleri işverene rücu edilir.

Kanıt: Bildirim onay sayfasının PDF’sini veya ekran görüntüsünü dosyanızda saklayın.

5. Adım: İş Yeri Hekimliği Hizmetinin İçeriğini Uygulamaya Koyun

İş yeri hekimi sadece muayene yapmaz. Aşağıdaki zorunlu faaliyetlerin tamamı sözleşme kapsamında yerine getirilmelidir.

Zorunlu Faaliyetler Listesi

• İşe giriş muayenesi: Her yeni çalışan, işe başlamadan önce muayene edilir.

• Periyodik muayene:

  • 18 yaş altı ve 50 yaş üstü: yılda 1 kez

  • Tehlikeli ve çok tehlikeli sınıftaki tüm çalışanlar: yılda 1 kez

  • Az tehlikeli sınıfta 18-50 yaş: 2 yılda 1 kez

• Sağlık gözetim dosyaları: Her çalışan için ayrı dosya (işe giriş, periyodik, iş kazası kayıtları)

• Risk değerlendirmesine katılım: Hekim, işyerindeki biyolojik, kimyasal, ergonomik riskleri değerlendiren ekibe katılır.

• Acil durum planlarına destek: Özellikle ilk yardım ve tahliye planlarında sağlık yönlendirmesi yapar.

• İş kazası ve meslek hastalığı kayıtları: Kazadan sonraki 24 saat içinde hekim tarafından değerlendirme yapılır.

• Çalışan eğitimlerine katkı: Hekim, iş sağlığı konularında eğitim verebilir (ancak iş güvenliği eğitimini İSG uzmanı verir).

Periyodik Muayene Sıklıkları Tablosu (Özet)

Hekim bu süreleri aşan bir program önermez. Aksi zaten yasal değildir.

6. Adım: Denetimlere Hazırlıklı Olun ve Kayıtları Saklayın

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı (ÇSGB) müfettişleri işyerinizi habersiz denetler. Aşağıdaki belgeleri denetim anında eksiksiz sunmalısınız.

Müfettişlerin Kontrol Ettiği Belgeler

1. İş yeri hekimi sözleşmesi (ıslak imzalı)

2. e-Beyan bildirim çıktısı (onay tarihi ve süresi görünmeli)

3. Hekimin çalışma süresi defteri veya OSGB sistem raporu (hangi gün/saat kaç dakika hizmet verildiği)

4. Tüm sağlık gözetim dosyaları (işe giriş + periyodik muayene raporları)

5. İş kazası / meslek hastalığı bildirimleri (varsa)

Kayıt Saklama Süreleri

• İş kazası ve meslek hastalığı kayıtları: 10 yıl

• Diğer sağlık gözetim dosyaları: 5 yıl (çalışanın işten ayrılışından itibaren)

• Sözleşme ve bildirimler: 5 yıl

Dijital saklama yasal geçerliliğe sahiptir, ancak ıslak imzalı asıllarını ayrıca muhafaza edin.

Cezalar (2026 Güncel)

(Bu rakamlar Ocak 2026 itibarıyla geçerlidir; yıl ortasında güncellenebilir.)

4 Maddelik Hizmet Alma Kontrol Listesi

• Tehlike sınıfı ve çalışan süresini hesapladım.

• OSGB veya serbest hekim seçimi yaptım, sözleşmeyi imzalattım.

• e-Beyan’a hekim bildirimini 7 gün içinde yaptım.

• Denetime hazırlık için tüm dosyaları (raporlar, süre defteri, sözleşme) saklıyorum.

Bu listeyi eksiksiz uygulayan işveren, iş yeri hekimliği hizmetini yasal, eksiksiz ve cezasız bir şekilde almış demektir.

Hemen Harekete Geçin – Yöntem Akademi Size Nasıl Yardımcı Olur?

Yöntem Akademi olarak, iş yeri hekimliği hizmet alım sürecini baştan sona yönetiyoruz. Sadece rehberlik değil, doğrudan uygulama desteği veriyoruz:

• Tehlike sınıfınızı ve ihtiyacınız olan hekim süresini ücretsiz hesaplıyoruz.

• Size en uygun OSGB veya serbest hekimi belirliyor, referansları ile birlikte sunuyoruz.

• Sözleşme şablonu ve e-Beyan bildirimi sizin adınıza hazırlıyoruz (tam dijital çözüm).

• Denetim paketi ile tüm kayıtlarınızı mevzuata uygun hale getiriyor, müfettiş öncesi ön denetim yapıyoruz.

Sıkça Sorulan Sorular

İş yeri hekimi çalıştırmazsam cezası ne kadar?

Her ay için çalışan başına brüt asgari ücret. 20 çalışan için Ocak 2025’te yaklaşık 400.000 TL/ay.

Bir OSGB ile çalışmaya başladım, hekim değiştirebilir miyim?

Evet, sözleşmenizde “hekim değişikliği” maddesi varsa OSGB’ye bildirerek yeni hekim atanmasını isteyebilirsiniz. Sözleşme feshi gerekmez.

Kısmi süreli iş yeri hekimi nasıl çalışır?

Haftalık minimum süre yoktur; aylık toplam dakika üzerinden çalışır. Örneğin ayda 5 saatlik hizmet için hekim haftada 1 saat, 1 günde veya 2 günde bölerek gelebilir.

İş yeri hekimi evrakları nereden alınır?

ÇSGB’nin web sitesindeki “İSG Evrakları” bölümünden (işe giriş muayene formu, periyodik muayene formu, sağlık raporu şablonları) ücretsiz indirebilirsiniz.

Online (uzaktan) iş yeri hekimliği hizmeti geçerli mi?

2026 yönetmeliğine göre sadece periyodik muayene sonrası danışmanlık için geçerlidir. Muayene, işe giriş ve iş kazası değerlendirmesi yüz yüze yapılmak zorundadır. Tamamen online hizmet geçersizdir.

Yabancı uyruklu çalışan için işe giriş muayenesi zorunlu mu?

Evet. Türk vatandaşı ile aynı şartlarda, yabancı kimlik numarası ile sisteme işlenir. Hekim yorum yaparken aşı ve bulaşıcı hastalık riskini özellikle değerlendirir.

İş yeri hekimi raporlarına çalışan itiraz edebilir mi?

Evet. Çalışan, raporun içeriğine itiraz etmek için işyeri hekimine yazılı başvuru yapar. Anlaşmazlık halinde il sağlık müdürlüğüne başvurulur.